Gelir Vergisi Hesaplama 2026
Yıllık vergi matrahınızdan ödeyeceğiniz gelir vergisini dilim dilim hesaplayın; efektif (ortalama) oranınızı ve kalan tutarı görün. Ücret gelirleri ile ücret dışı gelirlerin tarifesi farklıdır — çoğu araç bunu karıştırır, biz ayırıyoruz.
2026'da 600.000 ₺'lik ücret matrahının yıllık gelir vergisi 124.500 ₺, efektif (ortalama) oran %20,75'tir. Gelir vergisi artan oranlıdır; matrahın tamamı tek oranla değil, her dilim kendi oranıyla vergilenir: Vergi = Σ (dilim matrahı × dilim oranı) ve Efektif oran = Toplam vergi ÷ Matrah × 100. 2026 tarifesi (332 Seri No.lu GVK Genel Tebliği): 190.000 ₺'ye kadar %15, 400.000 ₺'ye kadar %20, ücrette 1.500.000 ₺ / ücret dışı gelirlerde 1.000.000 ₺'ye kadar %27, 5.300.000 ₺'ye kadar %35, üzeri %40. Örnek: 600.000 ₺ ücret matrahında ilk 190.000 ₺ × %15 = 28.500 ₺, sonraki 210.000 ₺ × %20 = 42.000 ₺, kalan 200.000 ₺ × %27 = 54.000 ₺ → toplam 124.500 ₺. Aynı kişinin marjinal oranı %27'dir; kazanacağı ek 1.000 ₺'den 270 ₺ vergi kesilir, yani %27 yalnız son dilime, %20,75 tüm matraha aittir. Ücret ile ücret dışı gelirlerin tek farkı üçüncü dilimin üst sınırıdır. Hesap ham tarifeyi uygular; indirim, istisna ve asgari ücret istisnası dahil değildir, bilgilendirme amaçlıdır.
2026: ilk dilim 190.000 ₺ · %15-40 · GVK 332
Gelir vergisi nasıl hesaplanır?
Gelir vergisi artan oranlıdır: matrahınızın tamamı tek oranla değil, her dilim kendi oranıyla vergilenir. 600.000 ₺ matrahlı bir ücretlinin ilk 190.000'i %15, sonraki 210.000'i %20, kalan 200.000'i %27 ile vergilenir — toplam 124.500 ₺. Bu yüzden "%27 dilimindeyim" demek, gelirinizin tamamının %27 vergilendiği anlamına gelmez.
Vergi = Σ (her dilim matrahı × dilim oranı)
Efektif oran = Toplam vergi ÷ Matrah × 100
2026 gelir vergisi tarifeleri
| Matrah dilimi | Ücret | Ücret dışı |
|---|---|---|
| 0 – 190.000 ₺ | %15 | %15 |
| 190.000 – 400.000 ₺ | %20 | %20 |
| 400.000 – 1.000.000 / 1.500.000 ₺ | %27 (1,5M'e kadar) | %27 (1M'e kadar) |
| … – 5.300.000 ₺ | %35 | %35 |
| 5.300.000 ₺ üzeri | %40 | %40 |
Tek fark 3. dilimin üst sınırı: üçüncü dilim ücrette 1.500.000 ₺'ye, ücret dışı gelirlerde 1.000.000 ₺'ye kadardır. Kaynak: 332 Seri No.lu GVK Genel Tebliği.
Marjinal oran ile efektif oran arasındaki fark nedir?
Efektif oran, ödediğiniz toplam verginin matraha bölünmesiyle bulunan ortalama yüktür; sonuç kartında görünen sayı budur. Marjinal oran ise "kazanacağınız bir sonraki 1.000 TL'nin tabi olduğu dilim oranı"dır. İkisi neredeyse hiçbir zaman aynı değildir çünkü tarife artan oranlıdır: gelirinizin ilk dilimleri her zaman düşük oranla vergilenmeye devam eder, yalnızca en tepedeki bant marjinal oranı belirler.
Örnek: 500.000 TL ücret matrahında toplam vergi 97.500 TL, yani efektif oran %19,5'tir. Ama bu kişi %27'lik dilimin içindedir; kazanacağı her ek 1.000 TL matrahtan 270 TL vergi kesilir. "Dilimim %27 ama neden %19,5 ödüyorum?" sorusunun cevabı tam olarak budur — %27 sadece son dilime, %19,5 ise tüm matraha aittir. Bu ayrım, zam ya da ek iş kararı verirken kritiktir: karara bakılacak sayı marjinal orandır, çünkü ek gelirinizin gerçek net katkısını o belirler.
Marjinal oran = (Vergi[matrah + 1.000] − Vergi[matrah]) ÷ 1.000 × 100
Efektif oran = Toplam vergi ÷ Matrah × 100
Ücretlide kümülatif matrah: neden bordro vergisi ile yıllık vergi tutmaz?
Ücretlilerde vergi ay ay değil, yılbaşından itibaren biriken (kümülatif) matrah üzerinden kesilir. Her ay o ana kadarki toplam brüt vergi matrahı hesaplanır, tarife uygulanır ve önceki aylarda kesilen vergi düşülerek o ayın vergisi bulunur. Bu yüzden aynı brüt maaşta bile yılın ilk ayları ile son ayları arasında net maaşınız düşer: matrahınız birikip üst dilime geçtikçe kesinti artar.
Adımlı örnek: Aylık vergi matrahı 40.000 TL olan bir çalışan düşünelim. İlk 4 ayda kümülatif matrah 160.000 TL'dir; henüz 190.000 TL sınırını aşmadığından hepsi %15'tedir. 5. ayda kümülatif 200.000 TL'ye çıkar ve 190.000'i aşan 10.000 TL bölümü %20'ye geçer — o aydan itibaren kesinti yükselir. Yıl sonunda kümülatif matrah 480.000 TL'ye ulaşır ve son aylar %27 bandındadır. İşte bu birikim etkisi, "aralık ayında elime niye daha az geçti?" sorusunun cevabıdır. Ayrıca yıllık tarifeyle çıkan brüt vergiden asgari ücret istisnası düşülür, o yüzden bordroda fiilen kesilen tutar tarife vergisinden azdır. Cebinize gerçekte ne geçtiğini görmek için Brütten Nete Maaş aracını kullanın; bu sayfadaki hesap ise yıllık matrahın ham tarife karşılığını verir.
Ücret dışı gelirlerde matrah nasıl bulunur: istisna, götürü gider ve beyan sınırı
Kira, serbest meslek ve ticari kazançta vergi brüt gelire değil, safi matraha uygulanır. Yani önce indirimler düşülür, kalan tutara tarife işletilir. Bu sayfadaki hesap tarifeyi uyguladığı için, doğru sonucu almak istiyorsanız kutuya ham geliri değil indirimler sonrası matrahı girmelisiniz. Konut kira gelirinde iki yol vardır: gerçek gider (belgeli masraflar düşülür) veya götürü gider (kalan gelirin %15'i tek kalemde düşülür). Ayrıca sadece konut kirasında yıllık bir istisna tutarı uygulanır (her yıl yeniden belirlenir; 2027 Mart beyanı için resmî tebliği teyit edin).
Adımlı örnek (varsayımsal, yuvarlak): Yıllık brüt konut kirası 400.000 TL olsun. Önce yılın istisna tutarını düşün, kalan üzerinden %15 götürü gider ayır. Diyelim işlemler sonrası safi matrah 340.000 TL kaldı: ilk 190.000 için %15 = 28.500 TL, kalan 150.000 için %20 = 30.000 TL, toplam 58.500 TL vergi (efektif %17,2). Beyan zorunluluğu ise ayrı bir eşiktir: geliriniz o yılın istisna/beyan sınırının altındaysa beyan gerekmez, aşarsa tamamı beyan edilir. Sınırlar her yıl değişir; kesin rakam için mutlaka GİB güncel tebliğini kontrol edin — bu araç bağlayıcı vergi danışmanlığı değildir. Kira matrahınızın kaynağını hesaplamak için Kira Artışı aracından yararlanabilirsiniz.
İşlenmiş örnekler: 1.000.000 ve 2.000.000 TL matrahta dilim dökümü
Aşağıdaki tablo, ücret ve ücret dışı tarifelerin nerede ayrıştığını somut sayılarla gösterir. 1.000.000 TL'ye kadar iki tarife tamamen aynı sonucu verir; fark ancak 3. dilim tavanının aşıldığı yüksek matrahlarda ortaya çıkar (ücrette %27 bandı 1.500.000'e, ücret dışında 1.000.000'e kadar sürer).
| Matrah | Ücret vergisi | Ücret dışı vergi | Fark | Ücret efektif |
|---|---|---|---|---|
| 1.000.000 ₺ | 232.500 ₺ | 232.500 ₺ | 0 ₺ | %23,25 |
| 2.000.000 ₺ | 542.500 ₺ | 582.500 ₺ | 40.000 ₺ | %27,12 |
2.000.000 TL ücret matrahının dilim dökümü şöyledir: ilk 190.000 %15 = 28.500 TL; 190.000–400.000 arası %20 = 42.000 TL; 400.000–1.500.000 arası %27 = 297.000 TL; 1.500.000–2.000.000 arası %35 = 175.000 TL. Toplam 542.500 TL, efektif oran %27,12, marjinal oran %35'tir. Aynı matrah ücret dışı olsaydı %27 bandı 1.500.000'de değil 1.000.000'de bittiği için 500.000 TL'lik bir dilim %27 yerine %35 ile vergilenir; bu da 500.000 × (%35 − %27) = 40.000 TL ek vergi demektir ve toplam 582.500 TL'ye çıkar. İşte tablodaki 40.000 TL'lik fark tam olarak buradan doğar.
Gelir vergisi beyannamesi ne zaman verilir ve kaç taksitte ödenir?
Ücret dışı gelirler (kira, serbest meslek, ticari kazanç) için yıllık gelir vergisi beyannamesi, gelirin elde edildiği yılı izleyen yılın Mart ayında verilir. Yani 2026 yılı kira/serbest meslek geliriniz için beyanname Mart 2027'de verilecektir. Tahakkuk eden vergi genellikle iki eşit taksitte ödenir: birincisi Mart, ikincisi Temmuz sonu. Sadece maaş geliri olan ve tek işverenden ücret alan çoğu çalışan ise beyanname vermez; vergileri zaten bordroda kaynağında kesilmiştir.
Serbest meslek erbabı ayrıca yıl içinde geçici vergi (üçer aylık dönemlerde peşin vergi) öder ve bu tutar yıllık beyanda mahsup edilir. Tarihler resmî tatillere ve İdare'nin uzatmalarına göre kayabilir; kesin beyan ve ödeme günleri için her yıl GİB vergi takvimini teyit edin. Bu sayfa yalnızca tarife hesabı yapar; beyan yükümlülüğünüzü ve son tarihleri resmî kaynaktan doğrulamanız gerekir.
Sık sorulan sorular
2026 gelir vergisi dilimleri nedir?
Ücret gelirlerinde: 190.000 TL'ye kadar %15; 400.000 TL'ye kadar %20; 1.500.000 TL'ye kadar %27; 5.300.000 TL'ye kadar %35; üzeri %40. Ücret dışı gelirlerde (ticari, serbest meslek, kira vb.) tek fark üçüncü dilimdir: %27'lik dilim 1.000.000 TL'de biter, %35 daha erken başlar. Dilimler 332 No.lu Tebliğ ile %25,49 yeniden değerleme oranında artırıldı.
Ücret ve ücret dışı gelir tarifesi arasındaki fark ne kadar tutar?
Fark yalnızca 3. dilim tavanında: ücrette 1.500.000 TL, ücret dışında 1.000.000 TL. Bu 500.000 TL'lik bant için %35 yerine %27 uygulanması, ücretliye yıllık en fazla 500.000 × %8 = 40.000 TL avantaj sağlar. Örnek: 1.500.000 TL matrahta ücretli 367.500 TL, serbest meslek erbabı 407.500 TL vergi öder.
500.000 TL yıllık ücret matrahının vergisi ne kadar?
İlk 190.000 TL için %15 = 28.500 TL; 190.000-400.000 arası %20 = 42.000 TL; kalan 100.000 TL %27 = 27.000 TL. Toplam 97.500 TL, efektif oran %19,5'tir. Marjinal oranınız %27'dir: kazanacağınız her ek 1.000 TL matrahtan 270 TL vergi kesilir (1.500.000 TL'ye kadar). Asgari ücret istisnası uygulanırsa ödenecek tutar 97.500 - 57.881,20 = 39.618,80 TL'ye düşer.
Asgari ücret gelir vergisi istisnası 2026'da ne kadar?
Tüm ücretlilerin maaşının asgari ücrete isabet eden kısmı gelir vergisinden istisnadır. 2026'da brüt asgari ücret 33.030 TL, aylık istisna matrahı 28.075,50 TL, yıllık 336.906 TL'dir; buna isabet eden vergi yıllık 57.881,20 TL'ye ulaşır. Yani asgari ücretli hiç gelir vergisi ödemez, daha yüksek maaşlılar da vergilerinin bu kadarlık kısmını ödemez. Damga vergisinde de benzer istisna uygulanır.
Vergi dilimi atlayınca tüm maaşım mı yüksek oranda vergilenir?
Hayır, bu yaygın bir yanılgıdır. Türkiye'de artan oranlı tarife dilim bazlı çalışır: yalnızca dilimi aşan kısım yüksek oranla vergilenir. Örneğin kümülatif matrahınız 400.000 TL'yi geçtiğinde sadece aşan tutar %27'ye tabi olur; ilk 190.000 TL hep %15, sonraki 210.000 TL hep %20 ile vergilenmeye devam eder. Bu yüzden dilim atlamak net maaşı asla toplamda düşürmez, sadece artış hızını yavaşlatır.
Kira gelirinin vergisi hangi tarifeden hesaplanır?
Kira geliri ücret dışı tarifeye tabidir: %27 dilimi 1.000.000 TL'de biter. Örnek: 2026'da istisna ve giderler düşüldükten sonra 600.000 TL safi kira matrahı kalan bir mülk sahibi 70.500 + 200.000 × %27 = 124.500 TL vergi öder (efektif %20,75). Ayrıca 2026 konut kira istisnası ve %15 götürü gider ayrı hesaplanır; beyanname Mart 2027'de verilir.
Yıllık gelir vergisi beyannamesi ne zaman verilir ve vergi kaç taksitte ödenir?
Ücret dışı gelirlerde (kira, serbest meslek, ticari kazanç) yıllık beyanname, gelirin elde edildiği yılı izleyen yılın Mart ayında verilir; 2026 geliri için beyan Mart 2027'de olur. Tahakkuk eden vergi genellikle iki eşit taksitte ödenir: birincisi Mart, ikincisi Temmuz sonunda. Tek işverenden maaş alan çoğu ücretli beyanname vermez, vergisi bordroda kaynağında kesilir. Kesin tarihler her yıl GİB vergi takviminden teyit edilmelidir.
Ne kadar gelir elde edersem beyanname vermek zorundayım?
Beyan zorunluluğu gelir türüne ve o yılın beyan/istisna sınırlarına bağlıdır; bu sınırlar her yıl yeniden değerlemeyle değişir. Genel kural: konut kirasında yıllık istisnayı aşan tutar, birden fazla işverenden ücrette ise ikinci işveren ücretinin belirlenen sınırı geçmesi beyan gerektirir. Ticari ve serbest meslek kazancı ise tutarı ne olursa olsun beyana tabidir. Kesin 2026 rakamları için GİB tebliğini kontrol edin; bu araç bağlayıcı danışmanlık değildir.
Maaş ve kira gibi farklı gelir türlerinden kazancım varsa nasıl toplanır?
Farklı gelir türleri kural olarak yıllık beyannamede toplanır ve tek bir tarife üzerinden vergilenir; ancak her tür önce kendi matrahına indirgenir (kira için istisna ve götürü/gerçek gider, ücret için istisnalar düşülür). Örneğin 400.000 TL ücret matrahı ile 300.000 TL safi kira matrahı beyanda birleşir, 700.000 TL toplam matraha ücret dışı tarife işler. Kaynağında kesilen ücret vergisi ise hesaplanan toplam vergiden mahsup edilir, böylece çifte vergileme olmaz.
Efektif oran ile marjinal (dilim) oran arasındaki fark nedir?
Efektif oran, toplam verginin matraha bölünmesiyle bulunan ortalama yüktür ve sonuç kartında görünür. Marjinal oran ise en üstteki dilimin oranıdır; kazanacağınız bir sonraki 1.000 TL'nin tabi olduğu orandır. Örneğin 500.000 TL ücret matrahında toplam vergi 97.500 TL olur; efektif oran %19,5 iken marjinal oran %27'dir. Zam veya ek iş kararında bakılacak sayı, ek gelirinizin gerçek net getirisini gösteren marjinal orandır.
Damga vergisi gelir vergisine dahil mi, ayrıca mı kesilir?
Damga vergisi gelir vergisinden ayrı bir vergidir ve bu araçta hesaplanan tarifeye dahil değildir. Ücretlilerde brüt maaş üzerinden binde 7,59 oranında ayrıca kesilir; ancak asgari ücrete isabet eden kısım için damga vergisinde de istisna uygulanır. Kira veya serbest meslek beyannamesinde ise ayrı bir beyanname damga vergisi tahakkuk eder. Yani bu sayfadaki tutar yalnızca gelir vergisidir; net maaşınızda damga vergisi ilave bir kesinti oluşturur.
Yıllık tarifeyle çıkan vergi ile bordromda kesilen vergi neden farklı çıkıyor?
İki temel neden var: asgari ücret istisnası ve kümülatif matrah. Bu araç yıllık matrahın ham tarife karşılığını verir; bordroda ise tarife vergisinden asgari ücret istisnası düşülür, bu yüzden fiilen kesilen tutar daha azdır. İstisna tutarı asgari ücrete bağlı olarak her yıl belirlenir. Ayrıca vergi ay ay biriken kümülatif matrah üzerinden alındığından yılın son ayları üst dilime kayar ve net maaşınız düşer. Örneğin ham tarife vergisi 97.500 TL olan bir matrahta, yıllık istisna 57.000 TL düzeyindeyse fiili yük yaklaşık 40.000 TL'ye iner; kesin istisna tutarı için o yılın GİB tebliğini teyit edin.
- Gelir Vergisi Genel Tebliği (Seri No: 332) — RG 31.12.2025/33124, 5. mükerrer — 2026 gelir vergisi tarifesinin resmî metni: dilim sınırları, oranlar ve ücret / ücret dışı ayrımı
- 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu (Mevzuat Bilgi Sistemi) — md. 103 artan oranlı tarife, md. 86 beyan sınırları, md. 21 konut kira istisnası
- Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) — Güncel tebliğler, beyanname rehberleri ve yıllık istisna/beyan sınırlarının teyidi
- T.C. Resmî Gazete — 31.12.2025 tarihli 5. mükerrer sayı fihristi — 2026 vergi tebliğlerinin tam listesi ve yayım tarihi doğrulaması
Son güncelleme: 20 Temmuz 2026 · üret.me editör ekibi
İlgili araçlar
üret.me/gelir-vergisi-hesaplama — 20 Temmuz 2026